Kolejny Powstaniec Śląski upamiętniony

Grób Powstańca Śląskiego związanego z Rudą Śląską - Piotra Pierończyka - zostanie uhonorowany znakiem pamięci „Tobie Polsko”. Uroczystość, której organizatorem jest Instytut Pamięci Narodowej w Katowicach, odbędzie się w najbliższy piątek (23.10) o godz. 11:00 na cmentarzu parafialnym przy ul. 1 Maja w Rudzie Śląskiej – Czarnym Lesie.

– Upamiętnienie Piotra Pierończyka to przede wszystkim wyraz szacunku dla niego, jego życiowych doświadczeń i trudnych losów. Za jego biografią kryje się historia konkretnego człowieka i jego rodziny, ale także świadectwo skomplikowanych dziejów Górnego Śląska. Warto pamiętać o ludziach, którzy byli częścią tej historii, poznawać ich losy i przekazywać tę wiedzę kolejnym pokoleniom. Znak „Tobie Polsko” umieszczony na jego grobie będzie trwałym symbolem pamięci i przypomnieniem, że za wielkimi wydarzeniami historycznymi zawsze stoją konkretni ludzie – mówi Michał Pierończyk, prezydent Rudy Śląskiej.

Piotr Pierończyk urodził się 25 maja 1884 roku w Łanach, w powiecie gliwickim. Był synem Jana Pierończyka i Julianny z domu Stypa. Z zawodu hutnik, aktywnie zaangażował się w działalność niepodległościową, stając się jednym z uczestników wydarzeń, które przesądziły o przyszłości Górnego Śląska.

Pierończyk należał do Polskiej Organizacji Wojskowej i brał udział we wszystkich trzech powstaniach śląskich. W okresie walk o przynależność państwową Górnego Śląska opowiedział się za przyłączeniem regionu do Polski. Jego działalność była wyrazem patriotycznego zaangażowania Ślązaków, którzy dążyli do realizacji aspiracji narodowych mimo trudnych warunków politycznych i społecznych.

Życie zawodowe łączył z życiem rodzinnym. Wraz z żoną Heleną Konstantyną z domu Zogłówek mieszkał w Nowej Wsi, w powiecie katowickim. Wychowali sześcioro dzieci.

Wybuch II wojny światowej przyniósł dramatyczny zwrot w życiu byłych powstańców śląskich i działaczy niepodległościowych. Po zajęciu Górnego Śląska przez III Rzeszę osoby zaangażowane wcześniej w działalność na rzecz polskości regionu znalazły się w szczególnym niebezpieczeństwie. Piotr Pierończyk został aresztowany przez gestapo 18 września 1939 roku w Katowicach. Następnie deportowano go do niemieckiego obozu koncentracyjnego Buchenwald, gdzie przybył 16 października 1939 roku. Spędził tam niemal dziesięć miesięcy. Został zwolniony na mocy decyzji niemieckich władz policyjnych z 30 lipca 1940 roku, a formalnie opuścił obóz 1 sierpnia tego samego roku. Następnie powrócił do Nowej Wsi.

Po zakończeniu wojny Piotr Pierończyk został uznany za byłego więźnia politycznego oraz uczestnika walk o polskość Śląska. Jego działalność patriotyczna została uhonorowana odznaczeniami państwowymi. Otrzymał on Śląski Krzyż Powstańczy, przyznawany uczestnikom walk o polskość regionu, a także Brązowy Krzyż Zasługi za działalność społeczną i patriotyczną. To drugie odznaczenie nadano uchwałą Prezydium Krajowej Rady Narodowej z 24 kwietnia 1946 roku.

Kolejnym ważnym momentem w upamiętnieniu jego biografii była decyzja Instytutu Pamięci Narodowej z sierpnia 2025 roku. Piotr Pierończyk został formalnie uznany za weterana walk o wolność i niepodległość Polski, a jego grób wpisano do ewidencji grobów weteranów. To ważny element przywracania pamięci o ludziach, którzy walczyli o niepodległość kraju i ponosili konsekwencje swojego zaangażowania.

Piotr Pierończyk zmarł 23 grudnia 1955 roku w Nowym Bytomiu, w wieku 71 lat. Spoczął na cmentarzu parafialnym w Czarnym Lesie.