Dostępność

RUDA Śląska

miasto otwartych możliwości
Ruda Śląska w obiektywie

Teren obecnego Nowego Bytomia przez kilkaset lat był porośnięty gęstym lasem należącym do miasta Bytomia, wzmiankowanym w 1369 r. W 1624 r. wymienia się Czarny Las jako "Schwarzwald", zaś w 1668 r. pod polską nazwą "Miejski Czarny Las". Teren ten funkcjonował przez lata jako obszar dworski, a później dzielnica miasta Bytomia. Był zarządzany przez specjalną ekspozyturę magistratu.

Kamienica przy skrzyżowaniu ul. Czarnoleśnej i NiedurnegoObecny pl.Jana Pawła II  był pierwotnie targowiskiem. Miejscowość zwano Friedenshotte (od nazwy huty), potocznie zaś Frydenshuta.

Od 1776 r. rozwijało się tu górnictwo węglowe.
W 1830 r. powstała kopalnia "Lythandra" (później "Wanda").
W latach 1899-1902 powstaje "Friedensgrube" (kopalnia "Pokój").
W 1840 r. przemysłowcy David Loewenfeld z Gliwic oraz Moritz Friedlsnder i Simon Loewi z Bytomia założyli hutę żelaza nazwaną "Friedenshotte" (huta "Pokój") W 1884 r. uruchomiono w niej stalownię tomasowską (pracowała do 1924 r.), trzy lata później stalownię martenowską. Z kolei w 1904 r. powstała walcownia blachy cienkiej i w 1910 r. walcownia średnia. Właśnie w hucie "Pokój" w 1933 r. rozpoczęła produkcję walcownia blachy taśm na zimno konstrukcji inż. T. Sędzimira, będąca osiągnięciem technicznym w skali światowej.
W l polowie XIX wieku powstało na terenie późniejszego Nowego Bytomia także hutnictwo cynku. W 1836 r. założono hutę "Rosamunde", w 1846 r. "Beuthener Hotte" (Hutę Bytomską).
W 1906 r. uruchomiono kolejowy ruch osobowy z Chebzia do Kochłowic z przystankiem Czarny Las. Dopiero w 1913 r. późniejszy Nowy Bytom otrzymał własny dworzec.

Zabudowania "Kaufhausu"Zabudowania "Kaufhausu"


Charakterystyczny gmach konsumu huty "Pokój" (Kaufhaus) powstał w 1904 r. Od niego wzięła swą potoczną nazwę dzielnica Kaufhaus.
W 1843 r. zaloźono tymczasową szkolę w gospodzie kolo huty "Pokój". Nowe budynki szkolne wznoszono przy obecnej ul. Hallera, pierwszy w latach 1873-74, następne w 1900 r., 1905 r. , 1907-08 r. W latach 1923-29 istniało w Nowym Bytomiu gimnazjum humanistyczne.
Od 1852 r. ks. Józef Szafranek z Bytomia odprawiał tu nabożeństwa misyjne w magazynie stolarni lub pod gołym niebem. Później odprawiano msze w kaplicy więzienia pomocniczego.

Kościół pw. św. PawłaW latach 1884-85 zbudowano kościół św. Józefa według projektu Paula Jackischa z Bytomia. Usytuowano go w połowie drogi z Frydenshuty na Zgodę. Obecny kościół św. Pawła w stylu wykorzystującym wątki romańskie i bizantyjskie powstał w latach 1911-12 według projektu Holendra Johannesa Klompa z Dortmundu. Stary kościół zamknięto w 1931 r. i rozebrano w dwóch następnych latach, po wybudowaniu nowego na Zgodzie. Pozostały po nim fundamenty.
Drugą świątynią parafialną jest poświęcony w 1938 r. kościół Ducha Sw. na kolonii Czarny Las.
W 1922 r., po przyłączeniu do Polski, powołano samodzielną gminę Nowy Bytom (początkowo zwaną Polski Bytom). W ten sposób nastąpiło odłączenie tego terenu od miasta Bytomia pozostałego po stronie niemieckiej.
Nowoczesny okazały ratusz gminny powstał w latach 1928-29 (obecny Urząd Miejski). Gmina otrzymała wówczas trójpolowy herb przedstawiający św. Barbarę, pół-orła górnośląskiego oraz część zębatego koła; zwieńczony murowaną koroną.

Wieża wodnaNa mocy ustawy Sejmu ŚI. z 10 lipca 1939 r. Nowy Bytom od 1 stycznia 1940 r. miał otrzymać prawa miejskie co weszło w życie dopiero po zakończeniu wojny.

 

W 1951 r. do Nowego Bytomia przyłączono Wirek, Bielszowice, Halembę, Kochłowice i Bykowinę.
W 1959 r. miasto połączono z Rudą w jeden organizm miejski zwany Rudą Śląską

Nowy Bytom jest siedzibą Urzędu Miejskiego W Nowym Bytomiu znajdują się: Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji Dom Kultury, Huta "Pokój", kryta pływalnia Huty "Pokój" S.A. i zabytkowy Kościół Św. Pawła.

Mówiąc o Nowym Bytomiu bez związku z miastem Bytom, trzeba powiedzieć, że osady Nowego Bytomia - Huta Pokój i Huta Zgoda - są typowymi osadami przemysłowymi. W okresie międzywojennym nowobytomska huta "Pokój" była największą hutą żelaza w Polsce. Nie jest to jedyny element nadający Nowemu Bytomiowi charakter wyróżniający go w zespole gmin rejonu.

Ważniejsze zabytki architektury:

  • kościół pod wezwaniem Świętego Pawła
  • kamienice przy ulicy Niedurnego 30 i 34, 41-67 oraz Placu Jana Pawła II
  • willa "Florianka"
  • Miejski Ośrodek Kultury im. H.Bisty
  • wieża wodna u zbiegu ulic Chorzowskiej i Pokoju
  • domy robotnicze przy ul. Wojska Polskiego i Parkowej

Kamienice przy ul. NiedurnegoKamienice przy ul. Niedurnego

 

 








strategia

  1. web developer: Artur Kępa
Dodaj opinię o stronie »

Ruda Śląska